Danh mục
Số lượt truy cập
5,371,324

Phạm Kim Luân - Làm Báo Học Trò.

07 Tháng Mười Một 201412:00 SA(Xem: 32807)
Phạm Kim Luân - Làm Báo Học Trò.

 

                 Làm báo học trò

                                  Phạm Kim Luân

       Bia NQ

 


Tôi vương vào cái nghiệp dư làm báo học trò từ lúc học lớp Chín 6 trường Ngô Quyền.

Mùa Hè năm 72, bạn tôi là Nguyễn Trần Hiệp gợi ý làm một tờ báo lớp để bạn bè khi chia tay nhau lên lớp 10, chọn ban học khác sẽ có một món quà để mang theo làm kỷ niệm. Chỉ trong vòng 1 tháng, hầu như cả lớp ai cũng có bài đóng góp cho tờ báo mà chúng tôi gọi là “Đặc San Hè Chín Sáu”. Có điều đặc biệt là các bài viết không đánh máy mà chỉ hoàn toàn viết tay, với nhiều nét chữ khác nhau của các bạn trong lớp. Chữ viết của Phạm Hữu Đức là được nhiều người khen nhất.

Bản chính được đem đi photocopy bằng mực màu xanh. Hình bìa, do Nguyễn Mạnh Dũng vẽ chỉ bằng 2 màu, mặt trời mùa hè rực rỡ màu vàng tươi, với chữ “Đặc San Hè 1972, Chín Sáu Ngô Quyền“ màu đỏ thẫm trên nền giấy trắng. Những hình ảnh minh họa bên trong phần lớn là do tôi và Dũng phụ trách. Sau nầy Dũng chọn nghề kiến trúc, còn tôi thì vượt biển sang đến Hòa Lan, cuối cùng cũng theo nghề kiến trúc. Mới biết cái hobby “vẽ vời” từ thuở còn bé đã gắn liền với đời sống của chúng tôi cho mãi đến bây giờ.

Những bài viết trong quyển Đặc San Hè Chín Sáu dĩ nhiên là tôi không cách chi nhớ hết. Ngoài những tùy bút về trường, lớp, thầy cô, bè bạn, đã thấy thấp thoáng bóng dáng của tình yêu thời mới lớn. Hồi đó, tuy mới mười lăm, mười sáu tuổi, nhưng học trò con trai đã bắt đầu biết “đứng ngẩn trông vời áo tiểu thư” và học trò con gái đã “không dám đi mau, sợ chàng chê hấp tấp, số gian nan không giàu”. Trần Thanh Châu có làm một bài thơ, tôi chỉ còn nhớ mấy câu đại khái như sau:

 

Chuông đã reo rồi, ngơ ngẩn bay,

Anh còn giờ học toán trưa nay,

Em ơi cố đợi anh về nhé

Cho anh đừng chán cát bụi bay...

 

Mãi đến bây giờ tôi vẫn còn thắc mắc, không biết “cô em bạn cùng trường” trong thơ của Châu là ai. Cách đây mấy tháng, Châu từ Mỹ sang thăm gia đình bên Âu châu, có ghé Hòa Lan tìm tôi. Gặp nhau, hàn huyên đủ thứ chuyện quá khứ, mà vẫn quên hỏi chuyện này.

 

Nguyễn Phạm Hùng (hiện sống ở Canada) hồi ấy đã bỏ công dịch bài “The sound of silence” ra tiếng Việt, và một bài nữa nhan đề là “Tình ca của cây chanh dại”. Lâu lắm rồi, không nhận được tin tức gì của Hùng.

Nhắc đến Hùng là mường tượng ra cái dáng thư sinh, rụt rè, ít nói và rất dè dặt trong tình yêu, cũng như trong bài thơ dịch của Hùng ngày xưa: “cây chanh rất xinh và hoa chanh rất thơm. Nhưng trái chanh thì không thể nào ăn được”. Có phải không Hùng-với-âm-thanh-của-sự-im-lặng?

Ngô càn Chiếu thì ngoài cái tài phá phách còn rất giỏi toán. Trong tờ đặc san, Chiếu đã dùng mẹo để chứng minh tổng số các góc trong một tam giác…lớn hơn 180 độ. Ai cũng biết là sai, nhưng nếu Chiếu không giải thích cũng không dễ gì khám phá ra chỗ sai nầy trong vòng vài phút. Sau này sang Paris, tuy làm điện toán, Chiếu vẫn không bỏ cái nghề tay trái của mình là sáng tác nhạc tình. Nhắc đến Chiếu, là bạn bè nhớ ngay đến bài nhạc đầu tay của Chiếu làm năm lớp Chín, phổ thơ Kim Tuấn:

 

Ngưòì áo vàng phố nhỏ

Giữ dùm ta cuộc đời

Giòng sông rồi nước cuốn

Cuộc tình rồi xa khơi

Người áo vàng phố nhỏ

Khi về em nhớ ai

Nắng vàng trên khóm lá

Hoa vàng trên tay quen

Gõ bước trên hồn đá

Một đời người lênh đênh…

 

Nói chung, tờ Đặc San Hè Chín Sáu là một kỷ vật của tất cả chúng tôi lúc mười lăm tuổi mà tôi tin chắc rằng cả lớp, cho đến bây giờ, không nhiều thì ít vẫn còn nhớ đến.

 
Bia NQ 73

Năm lớp 10, niên khóa 72-73, là lần đầu tiên tôi được tham gia vào sinh hoạt báo chí của trường Ngô Quyền. Trước năm 1975, báo Xuân của trường là một sản phẩm tinh thần không-thể-thiếu khi gần đến Tết. Các trường trung học gần như có một quy ước bất-thành-văn là sẽ cùng nhau thi đua làm một tờ báo Xuân thật hay, thật đẹp, thật chuyên nghiệp như báo người lớn, và nhất là bán thật chạy (trước là để lấy lại vốn, sau là để kiếm được chút đỉnh cho ngân quỹ nhà trường).

Trưởng khối báo chí năm đó là anh Lê Phong Quan, trong ban điều hành học sinh với anh Nguyễn văn Tất làm Tổng Thư Ký. Nhờ có “kinh nghiệm” trong lần làm báo lớp Chín, anh Quan cho tôi vào ban biên tập báo Xuân 73 và cùng với các anh Long, Vinh,và chị Đinh Lan phụ trách phần lay-out cho tờ báo. Bài vở được “kiểm duyệt” bởi chị Nguyễn thị Minh Thủy và chị Tưởng Dung. Tôi còn nhớ một mẩu đối thoại nghe được giữa anh Hải ( cố thi sĩ Nguyễn Tất Nhiên) và ai đó trong ban báo chí. Anh Nhiên tỏ vẻ bất bình khi biết là một bài thơ của anh gửi đã không được chọn đăng vì... .“không hợp với báo của học trò”. Anh Nhiên nói sẽ gửi cho báo Văn bài thơ ấy.

 

Ít lâu sau, tôi có đọc một bài thơ của anh Nguyễn Tất Nhiên trên báo Văn (Văn là một nguyệt san văn chương có tầm vóc của miền Nam thời trước 75), không biết đó có phải là bài thơ “bị Ngô Quyền từ chối” hay chăng, nhưng chắc một điều là bài thơ ấy có những câu rất là dễ thương:

 

đêm này hai đứa chẳng chung đôi

chắc Chúa… nhăn nhăn mặt giận rồi

(bởi vì Chúa… từ trời Âu lại,

nên thích nhìn từng cặp đi chung)

 

Năm lớp 11 là năm học sau cùng của tôi ở Ngô Quyền trước khi chuyển trường về Petrus Ký.

Vì đã “lỡ” làm báo Xuân môt lần nên tôi lại “được” bầu làm trưởng khối báo chí của trường. Rồi sau đó, cùng với các bạn Nguyễn Trần Hiệp, Đinh thị Minh Châu và anh Đoàn Chấn Hưng  gánh vác cái trọng trách làm tờ báo Xuân Ngô Quyền 1974. Thầy Long và thầy Tùng là 2 giáo sư hướng dẫn báo chí.

Phải thành thật mà nói, sinh hoạt học đường chiếm rất nhiều thời gian ngoài giờ học. Ba tôi đã tỏ vẻ không vui khi biết tôi ra làm báo cho trường vi sợ tôi không còn đủ thì giờ để học. Nhưng vì đã ném câu nên chúng tôi đành phải cố mà chu toàn bổn phận. Thế là từ tháng mười đã phải bắt đầu vận động các bạn viết bài, vẽ tranh. Sau đó là chọn bài, đánh máy các bài được chọn, trình qua các giáo sư hướng dẫn và nộp 1 bản ở phòng Thông Tin Văn Hóa của tỉnh để xin giấy phép ấn hành. Theo đề nghị của chị Phùng Thanh Viên, là người vẽ tranh bìa, lần đầu tiên trường Ngô Quyền chuyển khổ báo “lớn” thông thường thành khổ nhỏ giống như sách, để dễ cầm đọc hơn.

 

Trong lúc báo được xếp chữ, chúng tôi phải thường xuyên theo thầy Long và thầy Tùng về nhà in ở Sài Gòn để sửa bản vỗ, cho đến ngày báo phát hành. Tôi vẫn chưa quên được cái cảm giác hồi hộp khi mang trong người cả cộc tiền mặt đi xe đò từ Biên Hòa về Sài Gòn để trả cho nhà in. Một số tiền vô cùng lớn đối với một cậu học trò mười bảy tuổi, nhất là khi biết rằng số tiền nầy ngoài phần của trường, còn là phần quyên góp khó nhọc của các bạn, các anh chị em cùng trường từ những các cửa hàng, các doanh nghiệp và các vị mạnh thường quân trong khắp tỉnh Biên Hòa. Nhớ nhất là những lần thầy trò ngồi uống cà phê bên vỉa hè ở ngả Sáu Sài Gòn sau khi làm việc tại nhà in. Cái khoảng cách thầy-trò bỗng dưng ngắn lại, thân mật hơn, cởi mở hơn. Có lần, đề cập đến quyển “Ngựa chứng trong sân trường” của Duyên Anh, về chuyện tình giữa nữ sinh và nam giáo sư trẻ, thầy Long hỏi tôi: em nghĩ thể nào về điều này. Tôi nói: “thưa thầy, để tránh những phiền phức có thể xảy ra có lẽ em sẽ gọi những bạn gái xinh đẹp cùng trường bằng “Cô” trước từ bây giờ. Nếu em may mắn, em đổi chữ Cô viết hoa thành chữ cô viết thường cũng đâu có muộn.” Thầy Long cười ngất và bảo với thầy Tùng: “Ông thấy thằng này nó lém chưa?”

 

Cuối cùng thì tờ báo cũng đã phát hành đúng lúc. Những đội quân bán báo của Ngô Quyền tung ra khắp nơi trong ngày phát hành giữa không khí rộn ràng của những ngày gần Tết. Phải nói là chính nhờ cái duyên dáng của các nữ sinh Ngô Quyền (khi đến bán báo tại các trường nam) và cái tài hoạt bát của các nam sinh Ngô Quyền (tại các trường nữ) mà đến khi tổng kết, đã không còn đủ báo để tặng cho các bạn đã bỏ công đi bán báo. Chúng tôi bị trách móc đủ thứ mà không biết phải tạ lỗi làm sao cho vừa.

 

Bây giờ, ngồi ghi lại những dòng hồi tưởng nầy, đã ba thập niên trôi qua, bạn bè, kẻ còn, người mất, mới thấm thía cái giá của thời gian. Thời gian đem đến nhiều thứ mà cũng mang đi rất nhiều.

Người ta thường chỉ biết yêu quý những cái gì đã mất. Kỷ niệm tuổi học trò là một trong những điều yêu dấu đó. Mong rằng các bằng hữu của tôi, dù bây giờ đang sống ở đâu, dù bây giờ vẫn còn mang những niềm tin khác biệt, sẽ còn một vài giây phút nào đó, chợt nhớ ra rằng

“Ngày xưa, ta cùng học ở Ngô Quyền…”

 

Hòa Lan, tháng 3-2006

 Phạm Kim Luân

  (Trích Tuyển tập NQ 2006)

 

 

 

18 Tháng Năm 2019(Xem: 121)
Đường về Bắc Cali năm nay sẽ ghi thêm trong ký ức mỗi người những kỷ niệm để đời mãi không phai. Ghi tên tham dự ngay các bạn nhé. Hẹn gặp nhau ngày đại hội Ngô Quyền lần thứ 18 tại San Jose
18 Tháng Năm 2019(Xem: 105)
Phật tâm ở mỗi con người, Quay về Chánh Pháp tìm nơi an nhàn. Bánh xe chuyển Pháp rõ ràng, Quy y Tam Bảo lạc an cuộc đời.
17 Tháng Năm 2019(Xem: 166)
Đau lòng nghe chuyện về quê cũ Chạnh nhớ em Nhàn, hẹn với tôi Nếu có kiếp sau xin hãy đợi Sẽ cùng sum họp nhé! Nhàn ơi!
17 Tháng Năm 2019(Xem: 71)
Đôi dòng tâm sư ân tình Nguyện cầu Em được An Bình, Tâm Thân. Chắp tay khấn nguyên lâm râm. Ơn Trên Em được Hồng Ân thật nhiều.
17 Tháng Năm 2019(Xem: 82)
Thủy triều xuống sóng xa bờ câm nín Thôi hát ca để lại tâm sự buồn Xa bờ sóng mãi vấn vương Bờ xa sóng gởi, tình thương đất trời.
15 Tháng Năm 2019(Xem: 210)
Chữ Nhẫn mang theo suốt cuộc đời Tâm thanh thản sống thật an vui Kiếp người ngắn ngủi từ bi Nhẫn Cực lạc nẻo về được thảnh thơi.
10 Tháng Năm 2019(Xem: 656)
Lúc đang yêu, Tiếng Lòng hăm hở, Suốt canh thâu, thổn thức khôn cùng. Khi hết yêu, trầm lắng lạnh lùng, Như tắt nghẻn, mịt mùng xa vắng!
10 Tháng Năm 2019(Xem: 160)
Con sẽ tiếc sao hẹn lần hẹn lữa Mất mẹ rồi, quà cáp cũng bằng thừa Mother's Day con đã nhớ hay chưa. Về bên mẹ chỉ một ngày cũng đủ.
08 Tháng Năm 2019(Xem: 1046)
Lâu quá không về, thăm làng xưa, Vẫn nhớ âm thầm, trong nắng mưa. Bao rặng tre xanh, còn hay mất ? Tình Quê ơi! Thương mấy cho vừa.
07 Tháng Năm 2019(Xem: 164)
Lỡ mang trọn kiếp anh hào Thì thương với nhớ gởi vào biển khơi Miên man nhìn giọt sương rơi Đợi người tựa kiếm mặt trời mùa Đông...
04 Tháng Năm 2019(Xem: 128)
Đã biết rồi, thế gian này mênh mông Vầng trăng vẫn trên cao ngự trị Thức giấc những đêm dài mộng mị Hối hận lắm rồi, quay lại về không.
04 Tháng Năm 2019(Xem: 358)
Một ngày như thể mọi ngày Đường trần ánh nguyệt khi đầy khi vơi Cần chi thêu dệt, vẽ vời Chén thề dưới nguyệt, mấy người còn ghi?
04 Tháng Năm 2019(Xem: 196)
Mẹ con tôi nhìn nhau, đưa các cháu về với cội nguồn, thăm quê cha đất tổ khó như vậy hay sao? Làm sao thuyết phục cháu tôi bây giờ.
28 Tháng Tư 2019(Xem: 286)
Tôi giật mình thức giấc. mệt mõi rã rời. Đồng hồ trên đầu nằm chỉ 4:45 am. Trời đã gần sáng. Ngày chủ nhật cuối cùng của tháng tư đen 2019.
27 Tháng Tư 2019(Xem: 1168)
Thương hoa ngắn ngủi, cuộc đời mình, Mến người Hoa Đào, Phú Sĩ Sơn . Đã ghi vào tôi, bao cảm xúc, Thấy người, thương sao Nước Non mình!
27 Tháng Tư 2019(Xem: 183)
Mối tình đầu đến bây giờ, Mỗi khi Xuân tới thẫn thờ nhớ Hoa. Nhìn Hoa Đào nhớ thiết tha. Tuổi vàng còn vẫn xót xa tiếc hoài.
26 Tháng Tư 2019(Xem: 188)
Xin nắng đừng phai trên cầu hò hẹn Để cho mình gặp lại cố nhân xưa Nắng vẫn vàng, mây chạy, gió đong đưa Ngàn tâm sự ngân nga trong nỗi nhớ...
26 Tháng Tư 2019(Xem: 302)
Ta buồn. Lòng ta tràn bi phẩn Thương cảm quần nhân sống ngậm ngùi Bất lực, ta gào lên thảng thốt “Trả ta về với cát bụi! Đi thôi “
26 Tháng Tư 2019(Xem: 145)
Thế nhé, mình ơi hồi âm đi Kể chuyện tình yêu thật lâm ly KBC miệt dưới gửi cho lẹ Tháng tư gợi nhớ thuở phân kỳ.
20 Tháng Tư 2019(Xem: 392)
Tôi không còn trẻ để buồn vui quá khứ. Mọi sự việc trong tôi bây giờ là hãy quên những gì quên được. Sống vui vẻ từng ngày cho con cháu vui theo. Quê hương Việt Nam vẫn mãi mãi nằm trong trái tim tôi.
20 Tháng Tư 2019(Xem: 268)
Núi cao trùng điệp muôn phương Có hình bóng mẹ nhớ thương đứng nhìn. Mẹ già giữ chữ kiên trinh Một nàng Tô Thị điển hình ngày nay.
13 Tháng Tư 2019(Xem: 300)
Tháng Tư đen anh âm thầm nằm xuống Lá cờ vàng sẽ phủ kín quan tài Bạn bè anh sẽ đồng loạt nghiêm chào "Vĩnh biệt Ó Đen. Bay lên đi Lý Tống."
06 Tháng Tư 2019(Xem: 450)
Con ước ao, mai kia khi con qua đời. Con của con sẽ nhớ về con được một phần mười con nhớ về má như bây giờ là con đã toại nguyện trong lòng.
06 Tháng Tư 2019(Xem: 339)
Chiều nay ra đứng vườn sau. Nhìn xa ngọn núi một màu nhớ thương Mây xanh bàng bạc vấn vương Hương linh của mẹ ngàn phương chứng dùm
27 Tháng Ba 2019(Xem: 345)
Nước mắt chảy xuôi, đá cũng ăn năn Mẹ mừng lắm. Niềm vui vô cùng tận Vòng tay ôm con Hai trái tim nồng ấm. Quấn quít bên nhau Ý nghĩa một Gia Đình.
22 Tháng Ba 2019(Xem: 423)
Năm mươi năm, tôi làm người lưu lạc Tôi ra đi, lòng nuối tiếc ngậm ngùi Cám ơn Rạch Nò! nuôi tuổi thơ tôi lớn Tiếng bìm bịp kêu ... còn trong ký ức xa xôi
22 Tháng Ba 2019(Xem: 483)
Người góa phụ bước ra khỏi cỗng. Đến nghĩa trang thăm viếng mộ chồng. Trời tháng ba Cali, hoa vàng nở rộ " Em vẫn sống vui. Anh có mừng không?"